ઉજ્જૈન, સપ્ટેમ્બર 20: મધ્ય પ્રદેશના ઉજ્જૈનમાં શનિવારે યોજાયેલી યુવા ધર્મ સંસદમાં વૈજ્ઞાનિક અને લેખક આનંદ રંગનાથનએ સ્વામી મિથિલેશના જ્ઞાનને નમન કરતા આ કાર્યક્રમને અત્યાર સુધીનું સૌથી સાર્થક આયોજન ગણાવ્યું. એમસીયુના કુલપતિ વિજય મનોહર તિવારીએ ગામડાઓથી શહેરોમાં થયેલા પાલાયન પર ચિંતા વ્યક્ત કરી અને રિવર્સ માઇગ્રેશનને સમયની સૌથી મોટી જરૂરિયાત ગણાવી.
પ્રોફેસર આનંદ રંગનાથનએ જણાવ્યું, “જ્યારે હું અહીં આવ્યો અને ધર્મ સંસદમાં વાત કરી, ત્યારે મને લાગ્યું કે મારી પાસે માત્ર 30 ટકા જ્ઞાન હતું. બાકીની 70 ટકા જાણકારી સ્વામી મિથિલેશજી દ્વારા મળી. તેમણે જે સમજાવ્યું, તે અદભૂત છે. મેં જ્યારે વિષય જોયો, ત્યારે મેં ઋષિ અને કૃષિને સમજ્યું, પરંતુ તેમણે જે સમજાવ્યું, તે ખરેખર શું છે, તે સમજવું જરૂરી છે.”
તેઓએ ઉમેર્યું, “આજે હું એક ભાગીદાર તરીકે સૌથી વધુ ધન્ય અનુભવું છું. જાગૃતિ નીચેથી ઉપર આવે છે, પરંતુ કાર્યવાહી ઉપરથી નીચે આવે છે. યુવાનોને જાગૃત કરવું મહત્વપૂર્ણ છે, પરંતુ જ્યાં સુધી તેમને પસંદ કરેલા લોકો સમાધાન નહીં આપે, ત્યાં સુધી અમે ભટકતા રહીશું.”
તેઓએ ચિંતાવ્યક્ત કરી, “જો તમે 30 કરોડ ખેડૂતોને ઉત્પાદક નહીં બનાવો, તો તેઓ માત્ર મતબેંક બની રહેશે. આ સમસ્યાનો ઉકેલ નહીં આવે.”
એમસીયુના કુલપતિ વિજય મનોહર તિવારીએ જણાવ્યું, “હું પોતાને ભાગ્યશાળી માનું છું કે મને બીજી વાર યુવા ધર્મ સંસદમાં આવવાનો મોકો મળ્યો છે. આજેનો વિષય ઋષિ અને કૃષિ સાથે સંકળાયેલો છે, જે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. છેલ્લા 80 વર્ષોમાં, ભારતની સ્વતંત્રતા પછી ગામડાઓથી શહેરોમાં થયેલ એકતરફી પાલાયનને કારણે, અમારા ગામડાઓ સંપૂર્ણ રીતે ખાલી થઈ ગયા છે.”