નવી દિલ્હી, ઓક્ટોબર 9: વાણિજ્ય સચિવ રાજેશ અગ્રવાલે જણાવ્યું છે કે વૈશ્વિક વેપાર વ્યવસ્થા ઝડપથી બદલાઈ રહી છે. સસ્ટેનેબિલિટી આધારિત વેપાર ઉપાયો અને ડિજિટલ વેપારના વધતા પ્રભાવને કારણે સ્થાપિત નિયમોને નવી પડકારોનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે. આ સંજોગોમાં ભારતને મજબૂત અને ઊંડા કાનૂની વિચારધારા વિકસાવવા જરૂરી છે, જેથી તે બદલાતા વૈશ્વિક વેપાર માળખાને માત્ર સમજવા જ નહીં, પરંતુ તેને આકાર આપવા માટે પણ ભૂમિકા ભજવી શકે.
વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલયે એક નિવેદનમાં જણાવ્યું કે અગ્રવાલે સેન્ટર ફોર ટ્રેડ અને ઇન્વેસ્ટમેન્ટ લૉ (સીટીઆઈએલ)ની 9મી વર્ષગાંઠના અવસરે આયોજિત કાર્યક્રમમાં આ વાત કહી. તેમણે સરકાર, ઉદ્યોગ જગત અને વેપાર કાનૂની સમુદાય વચ્ચે વિશ્વાસ સ્થાપિત કરવામાં સીટીઆઈએલની ભૂમિકા માટે પ્રશંસા વ્યક્ત કરી.
અગ્રવાલે જણાવ્યું કે સીટીઆઈએલએ વાણિજ્ય વિભાગને કાનૂની વિશ્લેષણ, મુક્ત વેપાર સમજૂતી (એફટીએ)ની ચર્ચાઓ, વિવાદ નિવારણ પ્રક્રિયાઓ અને સંસ્થાગત જ્ઞાન નિર્માણમાં મહત્વપૂર્ણ સહયોગ આપ્યો છે.
કાર્યક્રમમાં સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયાધીશ ન્યાયમૂર્તિ પી.એસ. નરસિમ્હાએ જણાવ્યું કે ભારતને એવા સંસ્થાઓની જરૂર છે જે માત્ર આંતરરાષ્ટ્રીય આર્થિક કાનૂનમાં થતા બદલાવને અનુસરણ ન કરે, પરંતુ તેમને અસર અને આકાર આપવા માટેની ક્ષમતા પણ ધરાવે.
તેમણે જણાવ્યું કે આંતરરાષ્ટ્રીય રોકાણ કાનૂન સમય સાથે વિકસિત થયું છે. શરૂઆતમાં, તેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ વિદેશી રોકાણની સુરક્ષા હતો, પરંતુ હવે દેશોની નિયમનકારી સ્વતંત્રતાને વધુ મહત્વ આપવામાં આવી રહ્યું છે.
ન્યાયમૂર્તિ નરસિમ્હાએ જણાવ્યું કે આ ક્ષેત્ર હવે એવા તબક્કે પ્રવેશ કરી રહ્યું છે જ્યાં સંસ્થાગત માળખું, વૈધતા અને રોકાણ તથા જાહેર નીતિ વચ્ચે સંતુલન જાળવવું વધુ મહત્વપૂર્ણ બની રહ્યું છે. તેમણે રોકાણ સુરક્ષા અને સરકારના નિયમનકારી અધિકારો વચ્ચે સંતુલન જાળવવા માટે ટકાઉ આંતરરાષ્ટ્રીય રોકાણ કાનૂન માળખાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો.
મંત્રાલયના જણાવ્યા મુજબ, સીટીઆઈએલએ અત્યાર સુધીમાં 4,000 થી વધુ કાનૂની સલાહ આપી છે. ઉપરાંત, તેણે લગભગ 10 મુક્ત વેપાર સમજૂતીની ચર્ચાઓમાં ભાગ લીધો છે અને વિશ્વ વેપાર સંગઠન (ડબલ્યુટીઓ) સાથે જોડાયેલા અનેક મુદ્દાઓ, સૂચનાઓ, રજૂઆત અને વિવાદ નિવારણ પ્રક્રિયાઓમાં યોગદાન આપ્યું છે.
વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલયના અતિરિક્ત સચિવ યશવીર સિંહે જણાવ્યું કે સીટીઆઈએલએ ભારતના મુખ્ય વેપાર સમજૂતો, ડબલ્યુટીઓની ચર્ચાઓ અને આંતરરાષ્ટ્રીય આર્થિક કૂટનીતિમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી છે.
તેમણે જણાવ્યું કે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં સંસ્થાએ જી20, બ્રિક્સ, મુક્ત વેપાર સમજૂતો અને ડબલ્યુટીઓની ચર્ચાઓ સહિત અનેક મહત્વપૂર્ણ બહુપક્ષીય અને દ્વિપક્ષીય મંચો પર ભારતની ભાગીદારીને કાનૂની અને વ્યૂહાત્મક સમર્થન આપ્યું છે.
યશવીર સિંહે આ પણ ઉલ્લેખ કર્યો કે સીટીઆઈએલએ આંતરરાષ્ટ્રીય આર્થિક કાનૂન ક્ષેત્રમાં માનવ સંસાધન વિકાસ અને ક્ષમતા નિર્માણમાં યોગદાન આપ્યું છે, જેના કારણે ભારતની વેપાર ચર્ચા ક્ષમતા અને નીતિ નિર્માણને મજબૂતી મળી છે.
–